Wersja do druku
Witajcie
Będąc na weselu w okolicy Turzańska przy okazji chciałem odwiedzić oznaczony na mapach cmentarz z IWŚ (potwierdzam że zdrowy jestem ;) ). Jedyne co w okolicy na szybko udało mi się odnaleźć to krzyż przydrożny, choć mam wątpliwości bo wg mapy cmentarz zaznaczony jest w szczerym polu? Czy tylko tyle zostało z tego cmentarza?
Fotka:
Załącznik 29504
Na mapie pomarańczowej to miejsce opisane jest jako cmentarz choleryczny. Natomiast w przewodniku Rewasz - "krzyż na miejscu cmentarza z I wojny światowej". Nic więcej tam chyba nie ma. A która wersja jest prawdziwa? Może ktoś z forumowiczów wie coś więcej?
Jeszcze zerknąłem na mapy Compassu i w zależności od wydania cmentarz wędruje wzdłuż ścieżki opadającej do Osławy (na północ). W wydaniu z 2006 roku jest w tym samym miejscu co w Rewaszu i Ruthenusie, z opisem "1914-1915 zniszczony". Natomiast na wcześniejszej mapie opracowanej przez W. Krukara tj. "Okolice Komańczy i Woli Michowej" oznaczony jest jako wojskowy. Więc albo wiadomości zostały zweryfikowane przez P. Wojtka albo to kiks wydawniczy Ruthenusa.
Położenie tego krzyża pasowało mi pod względem umiejscawiania cmentarzy z IWŚ, choć wg mapy nie za bardzo się zgadzało. Strój weselny nie za bardzo jednak nadaje się do chaszczowania ;) Też muszę dorobić się takiego katalogu map :-) Na pewnej stronie znalazłem info "Jesienią 1992 r. ustawiono w tym miejscu krzyż na kamiennym cokole."
Siedząc na weselu widok "połoninki" w kierunku Suliły "zmusił" mnie aby przysiąść nad mapą i jakąs traskę tam opracować - jak się wydarzy to się o tym dowiecie :-)
To jest miejsce ciężkich i krwawych walk. Cmentarz przypuszczalnie był spory, czort wie jakie duże mogło być pole grobowe - może i takie duże, jak ta łąka - i ilu tam pochowano. Tylko że pewnie był prosty, nigdy nie urządzony i wyposażony w oprawę architektoniczną - ot, kopczyki i krzyżyki. Jak krzyżyki poległy od starości, to kopczyki pewnie wyrównano, w końcu łąka potrzebna, życie się toczy dalej. A na pamiątkę postawiono krzyż, no i tak on trwa - wymieniany co pewien czas. Na pamiątkę.
Nie mam po temu żadnych danych (powyższe to tylko hipoteza), ale z tzw. wiedzy ogólnej wynika, że tak mogło być.
Pomarudzę jeszcze. Byłem ostatnio w księgarni szukając mapy Bieszczad Ruthenus-a (niestety nie zastałem). Przeglądnąłem jednak mapy innych wydawnictw. Cmentarz ten albo nie był zaznaczany, albo mniej więcej na tej przełęczy, albo ok. 500m na północny zachód w stronę Osławy. Była jedna mapa z zaznaczonymi obydwoma miejscami - tak więc doszedł mi 1km do trasy ;)
Z innych rzeczy - na nowej mapie Compass-u są już zaznaczone 3 krzyże przy starej drodze na północ od dzisiejszych Prełuk jak również 2 przy drodze wzdłuż torowiska wąskotorówki do Rzepedzi pod Sokoliskami (co to za obiekty?).
do kolekcji dodam, że na mapie wyd. Cartomedia (którą bardzo lubię i zdarłam już 4 jej egzemplarze takie same) dwa cmentarze znajdują się w tym samym miejscu co w Ruthenusie :}
w ten weekend po raz drugi w ciągu miesiąca wędrowałam przez Turzańsk - cmentarzyk jest przy cerkwi - dobrze widoczny z drogi bo jest niedaleko niej ;> więc zastanawiam się czy o ten Ci chodzi, bo dziwne żebyś go nie zobaczył. chyba, że chodzi ci o owy wspomniany cmentarz choleryczny:) nie rozglądałam się za nim. na mapie jest też zaznaczone pole bitwy z I wś. co do mojego postu powyżej -coś niedoczytałam i miałam na myśli cmentarze na zboczach Chryszczatej, które postanowiłam zbadać ale o tym w innym wątku.
Piękny opis trasy ;). Aż mi wstyd, żem jeszcze tej swojej trasy nie zrobił. Odwleka sie to przez remonty w chacie :-( Nastawiałem się na tę sobote ale czasu miałbym tylko do max 17 aby zdażyć wrócić do domu więc też rezygnuję.
Cmentarz przy cerkwi widziałem. Musze też jeszcze raz przemyśleć trasę i pewnie odpuszczę poszukiwania cm. oznaczonego na jednej z map na północny-zachód od tego z IWŚ/cholerycznego. Troche za długa trasa mi wychodzi (ponad 35km) a jeszcze będąc tam w okolicy pasowało by wdepnąć i zobaczyć sławetne miejsce z pomnikiem UPA (lub szczątkami). Kusi również Kamionka - choc już po Twoim opisie widze, że łatwo nie będzie. Mam wyznaczoną jakąś drogę ze zdjęć z geoportalu wrzuconą do GPS-a i najwyżej pozwole by GPS mnie przeciągnął po krzakach ;) - gorzej będzie stamtąd znów na szlak na Chryszczatą się dostać. W planach też jest odwiedzenie cmentarzy jednego przy czerwonym w kierunku przeł. Żebrak a drugi niedaleko szlaku do bazy Rabe (choć jak teraz patrzę w GPS-a i na mapę Compass-u to wygląda że tam 2 są - oba juz po odbiciu z czerwonego w strone bazy z tym że jeden schodząc po prawej a drugi po lewej mniej więcej w połowie długości odcinka czerwony-baza; jego namiarów jestem pewniejszy niż mapy).
Na Compass-ie jak i na Ruthenus-ie jest jeszcze jeden oznaczony na północ od Wierchu (750Compass-754 Ruthenus) - może to o ten Grześkowi chodziło?
Co do Kamionek - jestem pewna, że znajdziesz, ja po prostu źle się czułam (łyknęłam wtedy nawet tabletki na przeziębienie które później mi pomogły), nie było też zbyt wcześnie (godz. 15:45 na starcie czyli na niebieskim a szłam do Smolnika). Kamionki kuszą mnie kuszą. Teraz patrząc na mapę Cartomedia widzę ścieżkę jaką zaczęłam iść (równoległa do drogi będącej przedłużeniem tej z Turzańska) - na Ruthenusie jej nie miałam dlatego odpuściłam bo miałam chwilę słabości:) Dalej na południe kawałeczek i są -na drugi raz wezmę min. dwie mapy, teraz wyjątkowo zapomniałam ;p ścieżka ta bliżej niebieskiego była mocno zarośnięta o ile to ta co myślę więc nawet nie wiedziałam czy to ścieżka czy nie ;p
Cmentarz w kierunku przeł Żebrak? To chyba ten, którego szukałam bo nie widzę innego. Czyli ten na Czartoryi. Co do Grzesia -nie miał na myśli tego na północ od Wierchu, bo nie szedł na Mików tylko prosto na Smolnik z przeł Żebrak (sobie łobuz skróty wymyślił), pewnie mu się odległości pomyliły. ale powiedział, że był bardzo ładny:) Teraz zobaczyłam, że na mapie Cartomedia mam dwa cmentarzyki -jeden na północny zachód od Magurycznego (Magury) a drugi na południowy zachód tylko na Cartomedia nie mam tam ani jednej ścieżki za to na Ruthenusie wiele :P Wiecie co -dostałam bzika na tym punkcie -nigdy specjalnie nie intresowały mnie cmentarze, takie przydrożne mnie też nie interesują zbytnio ale za to te schowane zaczęły mnie kręcić, bo wiem, że na tamte dojdzie każdy a na te schowane nieliczni:)
No im więcej map tym lepiej, różne błędy na nich mozna znaleźć. W BN Compass jest już chyba opracowany najlepiej z wszystkich wydawnictw, Bieszczady IMHO jeszcze leżą :-( Na Ruthenusa jeszcze poluję, póki co wspomagam sie jego internetową wersją. Nie ma na nim zaznaczonego cm. w kierunku przeł. Żebrak, na Compasie jest oznaczony w siodle między 894 a 906 - niedaleko masz zaznaczone pole bitwy.
Początkowo myślałem że Grześ odwiedził cm. na Jasielniku ale to raczej nie po drodze z przeł. Żebrak do Smolnika, za dużo paryji - wygląda na to że szedł grzbietem przez Magurę/Maguryczny (rózne nazewnictwo na mapach) i tam znalazł cmentarz, którego na mapach nie mamy.
A co do tego cmentarza, którego szukałas na Czartoryji - takie cos znalazłem - http://forum.bieszczady.info.pl/show...ll=1#post14309
Witamy w klubie :-) Najmilej (choć najwięcej wysiłku kosztowało) wspominam znalezienie cmentarza w Bełchówce - niesamowite wrażenie jak nagle wśród drzew i krzaczorów zobaczy sie piękne piaskowcowe krzyże. Również Zawoje są dobrze ukryte przed ogółem i tylko niektórym chce się przedzierać przez krzaczory - ale to już nie to forum a BN ;)Cytat:
Zamieszczone przez Jimi
Dzięki, temat widzę był już wałkowany ileś lat temu:) Ale nadciągają nowi forumowicze i wałkują od nowa, w tym cały urok i póki takie miejsca są, takie dyskusje będą. Browar udzielił mi już bardzo szczegółowej informacji o tym na Czartoryi -jakby sam tędy szedł dosłownie wczoraj i w dodatku z każdej możliwej strony. Jestem pełna podziwu.
Jak już wiadomo nad Turzańskiem jest również drugi cmentarz z WW - ok. 600m w stronę Osławicy od cmentarza cholerycznego/wojennego na przełączce.
Podobno pisał o nim W. Krukar w opracowaniu p.t. "Nie tylko na Chryszczatej" zamieszczonym w POŁONINACH 90/91.
Mógłby mnie ktoś poratować choć zdjęciem w/w artykułu?
Przy okazji do poczytania od str. 22:
http://www.archiwa.gov.pl/images/sto...2032-14(1).pdf